Коррупсия яке аз мушкилоти ҷиддии ҷомеаи муосир ба шумор рафта, ба рушди иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангии давлат таъсири манфӣ мерасонад. Ин падида ба адолати иҷтимоӣ халал расонида, боварии мардумро нисбат ба сохторҳои давлатӣ коҳиш медиҳад. Аз ин рӯ, мубориза бар зидди коррупсия вазифаи на танҳо мақомоти давлатӣ, балки ҳар як шаҳрванди ҷомеа мебошад.
Коррупсия чист? Коррупсия истифодаи нодурусти мансаб ва ваколатҳои хизматӣ бо мақсади ба даст овардани манфиати шахсӣ мебошад. Он метавонад дар шаклҳои гуногун, аз ҷумла ришваситонӣ, ришвадиҳӣ, суиистифода аз мансаб, хешутаборбозӣ ва истифодаи ғайриқонунии маблағҳои давлатӣ зоҳир гардад.
Яке аз оқибатҳои манфии коррупсия паст шудани сатҳи адолат ва баробарҳуқуқӣ дар ҷомеа мебошад. Вақте ки шахс барои гирифтани хизматрасонӣ ё ҳалли масъалаи худ маҷбур мешавад маблағи ғайриқонунӣ диҳад, ҳуқуқи шаҳрвандон поймол мегардад. Дар чунин шароит шахсони дорои имкониятҳои молиявӣ нисбат ба дигарон бартарӣ пайдо мекунанд. Ин ҳолат боиси афзоиши нобаробарии иҷтимоӣ ва норозигии мардум мегардад.
Коррупсия инчунин ба иқтисодиёти давлат зарари ҷиддӣ мерасонад. Маблағҳое, ки бояд барои сохтмони роҳҳо, мактабҳо, беморхонаҳо ва дигар иншооти иҷтимоӣ сарф шаванд, метавонанд ба манфиати шахсӣ истифода гарданд. Дар натиҷа, суръати рушди иқтисодӣ суст шуда, барои ҷалби сармоягузорӣ монеаҳо ба вуҷуд меоянд.
Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон низ масъалаи мубориза бо коррупсия яке аз самтҳои муҳими сиёсати давлатӣ ба ҳисоб меравад. Барои пешгирӣ ва мубориза бо ин зуҳуроти номатлуб санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ қабул гардида, мақомоти дахлдор фаъолият менамоянд. Ҳадафи асосӣ таъмини волоияти қонун, баланд бардоштани шаффофият ва таҳкими масъулияти хизматчиёни давлатӣ мебошад.
Аммо танҳо фаъолияти мақомоти давлатӣ барои аз байн бурдани коррупсия кофӣ нест. Дар ин самт нақши оила, мактаб, донишгоҳ ва ҷомеа низ хеле муҳим аст. Тарбияи насли ҷавон дар рӯҳияи ростқавлӣ, адолат, масъулиятшиносӣ ва эҳтиром ба қонун метавонад барои пешгирии ин зуҳурот заминаи мусоид фароҳам оварад.
Ҳар як шаҳрванд бояд дарк намояд, ки додан ё гирифтани пора ба манфиати ҷомеа нест. Мо бояд аз чунин амалҳо худдорӣ намуда, ҳуқуқҳои худро донем ва дар доираи қонун амал кунем. Ҳамчунин, зарур аст, ки шаҳрвандон нисбат ба ҳолатҳои коррупсионӣ бетараф набошанд ва дар сурати огоҳӣ аз чунин амалҳо бо роҳҳои қонунӣ ба мақомоти дахлдор муроҷиат намоянд.
Хулоса коррупсия падидаи номатлубест, ки ба пешрафти давлат, суботи ҷомеа ва зиндагии шоистаи мардум монеа эҷод мекунад. Мубориза бо он бояд пайваста, мақсаднок ва бо иштироки тамоми қишрҳои ҷомеа амалӣ карда шавад.
Мо бояд дар хотир дошта бошем, ки ҷомеаи солим аз инсонҳои поквиҷдон, ростқавл ва масъулиятшинос ташаккул меёбад. Биёед, ҳар яки мо бо рафтори намунавӣ, эҳтиром ба қонун ва даст кашидан аз амалҳои коррупсионӣ дар бунёди ҷомеаи адолатпарвар саҳм гузорем.
ХОЛМИРЗОЕВ М. масъули “Стратегияи муқовимат бо коррупсия дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2030” дар факултети геологияи ДМТ.
