ВАРЗИШ ҲАМЧУН ОМИЛИ РУШДИ ҶИСМОНӢ ВА ЗЕҲНИИ ДОНИШҶӮЁН

7

Варзиш яке аз омилҳои муҳимми рушди ҷомеа ба ҳисоб рафта, дар тарбияи насли солим, фаъол ва ватандӯст нақши калидӣ мебозад. Дар шароити имрӯза, ки ҷаҳонишавӣ босуръат идома дорад, аҳамияти варзиш ҳамчун василаи таҳкими саломатӣ, боло бурдани маърифати иҷтимоӣ ва муттаҳидсозии ҷавонон боз ҳам бештар гардидааст. Дар ин замина, фаъолияти Донишгоҳи миллии Тоҷикистон дар рушди варзиш шоистаи таваҷҷуҳ аст.Ҷомеаи имрӯза на танҳо ба мутахассисони дорои дониши назариявӣ, балки ба шахсиятҳои солим, фаъол ва дорои қобилияти фикрронии эҷодӣ ниёз дорад. Дар ин замина варзиш ҳамчун яке аз омилҳои муҳими тарбияи ҷисмонӣ ва зеҳнӣ ба ҳисоб меравад. Варзиш на танҳо воситаи нигоҳдории саломатӣ мебошад, балки он ба рушди зеҳн, ташаккули ирода ва тарбияи ахлоқии инсон таъсири мусбат мерасонад. Дар донишгоҳ варзиш ҳамчун самти муҳими тарбиявию иҷтимоӣ рушд ёфта, барои донишҷӯён тамоми шароити зарурӣ фароҳам оварда шудааст. Бо дастгириҳои пайвастаи Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ки тамоми шароитҳоро барои мо ҷавонон муҳаё сохтаанд ҷаҳони сипос менамоем ва пайваста кушиш мекунем то номбардори Ватани азизамон Тоҷикистон бошем.Таваҷҷуҳи роҳбарияти донишгоҳ, бахусус ректори Донишгоҳи Милии Тоҷикистон Насриддинзода Э.С., ҷавононро дар баробари таҳсил ба машғулиятҳои варзишӣ фаро гирифта, имконият медиҳанд, то аз майдончаҳои муосир, толорҳои варзишӣ ва таҷҳизоти замонавӣ самаранок истифода баранд. Яке аз вазифаҳои асосии варзиш дар донишгоҳ ин тарбияи ҷавонони фаъол ва боирода мебошад. Донишҷӯён тавассути иштирок дар мусобиқаҳои дохилӣ ва ҷумҳуриявӣ на танҳо маҳорати варзишии худро сайқал медиҳанд, балки рӯҳияи рақобатпазирӣ, ҳамкорӣ ва масъулиятшиносиро низ меомӯзанд. Ин хислатҳо барои рушди шахсият ва муваффақият дар зиндагии минбаъда аҳамияти калон доранд.Ҳамчунин, варзиш дар донишгоҳ воситаи муҳимми пешгирии бемориҳо ва тарғиби тарзи ҳаёти солим мебошад.Машқҳои мунтазам ба беҳтар шудани саломатӣ, болоравии қобилияти фикрронӣ ва паст шудани сатҳи стресс мусоидат мекунанд. Аз ин рӯ, роҳбарияти донишгоҳ пайваста барои густариши инфрасохтори варзишӣ ва ҷалби ҳарчи бештари донишҷӯён ба ин самт тадбирҳо меандешад.Дар баробари ин, варзиш ҳамчун воситаи муттаҳидсозии ҷавонон низ хизмат мекунад. Мусобиқаҳо ва чорабиниҳои варзишӣ муҳити дӯстӣ ва ҳамдигарфаҳмиро тақвият медиҳанд. Донишҷӯён аз факултетҳо ва минтақаҳои гуногун бо ҳам шинос шуда, робитаҳои мустаҳкам барқарор мекунанд. Дар шароити ҷаҳони муосир, ки суръати зиндагӣ ва талаботи иҷтимоӣ рӯз аз рӯз меафзояд, масъалаи нигоҳ доштани саломатӣ ва рушди ҳамаҷонибаи шахсият аҳамияти хоса пайдо мекунад. Барои донишҷӯён, ки нерӯи асосии ҷомеа ба ҳисоб мераванд, варзиш яке аз воситаҳои муҳимми расидан ба ин ҳадаф мебошад.Донишҷӯёни Донишгоҳи миллии Тоҷикистон низ дар баробари аз худ кардани донишҳои назариявӣ, бояд ба тарбияи ҷисмонӣ ва тарзи ҳаёти солим аҳамияти ҷиддӣ диҳанд. Варзиш дар ҳаёти онҳо на танҳо воситаи фароғат, балки омили муҳими рушд ва муваффақият мебошад. Аҳамияти варзиш барои донишҷӯёни донишгоҳВарзиш пеш аз ҳама барои нигоҳ доштани саломатии донишҷӯён аҳамияти калон дорад. Дар раванди таҳсил донишҷӯён вақти зиёдро нишаста, дарс мехонанд ва корҳои илмӣ анҷом медиҳанд. Ин тарзи зиндагӣ метавонад ба саломатӣ таъсири манфӣ расонад. Машқҳои ҷисмонӣ ба беҳтар шудани гардиши хун, мустаҳкам шудани мушакҳо ва баланд шудани нерӯи умумии организм мусоидат мекунанд.Донишҷӯёне, ки ба варзиш машғуланд, камтар ба бемориҳо гирифтор мешаванд ва сатҳи устувории онҳо нисбат ба стресс баландтар аст. Инчунин, варзиш ба беҳтар шудани ҳолати рӯҳӣ мусоидат намуда, инсонро фаъол ва хушҳол мегардонад. Варзиш ва муваффақияти таҳсил яке аз ҷанбаҳои муҳими варзиш таъсири он ба фаъолияти зеҳнӣ мебошад. Машқҳои ҷисмонӣ ба кори майна таъсири мусбат расонида, қобилияти фикрронӣ, хотира ва диққатро беҳтар мекунанд. Барои донишҷӯёни Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, ки бояд фанҳои гуногунро аз худ намоянд, ин омил бисёр муҳим аст.Тавассути варзиш донишҷӯён метавонанд хастагии зеҳниро бартараф намуда, бо нерӯи тоза ба таҳсил идома диҳанд. Ин боис мегардад, ки натиҷаҳои таҳсили онҳо беҳтар гардад ва дар имтиҳонҳо муваффақ шаванд.Варзиш дар баробари саломатӣ, ба тарбияи шахсият низ таъсири калон мерасонад.Дар раванди машқҳо донишҷӯён сифатҳои муҳим, ба мисли интизом, масъулият ва иродаи қавиро аз худ мекунанд. Ин сифатҳо барои ҳар як шахс, махсусан барои ҷавонон, хеле муҳим мебошанд.Бозиҳои даставӣ, ки дар донишгоҳ васеъ паҳн шудаанд, ба рушди ҳисси ҳамкорӣ ва эҳтироми якдигар мусоидат мекунанд. Донишҷӯён меомӯзанд, ки чӣ гуна дар гурӯҳ кор кунанд, фикри дигаронро эҳтиром намоянд ва барои расидан ба ҳадафи умумӣ талош варзанд. Дар Донишгоҳи миллии Тоҷикистон барои рушди варзиш шароити мусоид фароҳам оварда шудааст. Толорҳои варзишӣ, майдончаҳои махсус ва таҷҳизоти зарурӣ ба донишҷӯён имкон медиҳанд, ки ба намудҳои гуногуни варзиш машғул шаванд.Ҳамчунин, дар донишгоҳ мусобиқаҳои дохилӣ ва байнифакултетӣ мунтазам баргузор мегарданд. Ин чорабиниҳо на танҳо барои баланд бардоштани сатҳи варзишии донишҷӯён, балки барои таҳкими дӯстӣ ва ҳамдигарфаҳмӣ байни онҳо низ аҳамияти калон доранд.Варзиш ва тарзи ҳаёти солим дар донишгоҳ яке аз вазифаҳои асосии варзиш дар донишгоҳ ташаккули тарзи ҳаёти солим мебошад.Донишҷӯёне, ки ба варзиш машғуланд, бештар ба саломатии худ аҳамият медиҳанд ва кӯшиш мекунанд, ки реҷаи дурусти рӯзро риоя намоянд.Онҳо одатан аз одатҳои бад дурӣ ҷӯянд ва ба ғизои солим, истироҳати кофӣ ва машқҳои мунтазам диққат медиҳанд. Ин омилҳо ба онҳо имкон медиҳанд, ки ҳаёти фаъол ва пурмазмун дошта бошанд.Бо вуҷуди шароити мавҷуда, баъзе мушкилотҳо низ вуҷуд доранд. Масалан, баъзе донишҷӯён бо сабаби сербории таҳсил ба варзиш вақти кофӣ ҷудо карда наметавонанд. Инчунин, на ҳамаи донишҷӯён ба аҳамияти варзиш дуруст сарфаҳм мераванд.Барои ҳалли ин масъалаҳо зарур аст, ки корҳои тарғиботӣ бештар гузаронида шаванд. Инчунин, бояд барномаҳои махсуси варзишӣ таҳия карда шаванд, ки ба донишҷӯён имкон диҳанд, ки варзишро бо таҳсил мутобиқ намоянд.Хулоса, варзиш дар Донишгоҳи миллии Тоҷикистон на танҳо як фаъолияти иловагӣ, балки як соҳаи муҳимми пешбарандаи ҷомеа мебошад. Он дар тарбияи насли солим, баланд бардоштани маърифати иҷтимоӣ ва таҳкими ваҳдати ҷавонон нақши бузург дорад. Аз ин рӯ, ҳар як донишҷӯ бояд варзишро қисми ҷудонашавандаи ҳаёти худ қарор диҳад. Танҳо дар ин сурат метавон насли солим, фаъол ва боиродаро тарбия намуд, ки дар оянда барои рушди ҷомеа ва пешрафти кишвар саҳми арзанда мегузоранд.

Назарбеков Некруз Дилдорбекович донишҷӯи курси дуюми ихтисоси аксбардории геологӣ, ҷустуҷӯ ваиктишофи конҳои канданиҳои фоиданоки факултети геологияи ДМТ